UZMAN ÇAVUŞLARIN 40 YILLIK ADALET ARAYIŞI

Bazı meslekler vardır, mesai saatiyle ölçülmez. Bazı görevler vardır, tehlikesi yalnızca görev başındayken değil, insanın bütün hayatında hissedilir. Bazı insanlar vardır; vatanın en zor coğrafyalarında, en çetin şartlarında görev yapar, gerektiğinde canını ortaya koyar ama yıllar sonra kendi geleceği için sesini duyurmaya çalışır.

İşte uzman çavuşların hikâyesi tam da budur.

Dağlarda, sınır boylarında, operasyon bölgelerinde, karakollarda ve vatanın dört bir yanında görev yapan uzman çavuşlar; Türk Silahlı Kuvvetlerinin ve güvenlik teşkilatlarımızın önemli bir parçasıdır. Soğukta, sıcakta, uykusuzlukta ve belirsizliğin ortasında görevlerini yerine getirirken çoğu zaman kendi ailesinden, evladından ve kişisel hayatından fedakârlık eder.

Onlar görevdeyken yalnızca kendilerini değil, geride bıraktıkları ailelerini de bu mücadelenin içine dâhil ederler. Bir telefonun başında haber bekleyen eşler, babasının yolunu gözleyen çocuklar, evladının sesini duymak için dua eden anne ve babalar da bu fedakârlığın sessiz ortaklarıdır.

Peki, yıllarını bu hizmete adamış bir personelin geleceği ne kadar güvence altındadır?

Emekliliğinde insanca yaşamaya yetecek bir geliri var mıdır? Mesleğini sürdürürken karşılaşabileceği sağlık sorunlarına karşı yeterli korumaya sahip midir? Yıllarca taşıdığı sorumluluğun karşılığı, emeklilik hayatında da hissedilmekte midir?

Bu sorular, yalnızca uzman çavuşların değil, adalet duygusunu önemseyen herkesin üzerinde düşünmesi gereken sorulardır.

1986'DAN BUGÜNE: DEĞİŞEN YILLAR, BEKLEYEN TALEPLER

Uzman erbaşlık sisteminin temelini oluşturan 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu, 1986 yılından bu yana mesleğin hukuki çerçevesinde yer alıyor. Aradan geçen onlarca yılda Türkiye değişti, çalışma hayatı değişti, ekonomik şartlar değişti, personel politikaları değişti.

Ancak uzman çavuşların mesleki güvence, özlük hakları, kariyer planlaması ve emeklilikte yaşam standartlarına ilişkin beklentileri hâlâ kamuoyunun ve karar alıcıların önünde duran önemli bir mesele.

Burada sorulması gereken soru açıktır: Bir meslek, ülkenin değişen ihtiyaçlarına göre gelişirken o mesleği icra eden insanların hakları neden aynı kararlılıkla geliştirilemesin?

Uzman çavuşların talebi, geçmişin bütün sorunlarının bir günde çözülmesi değildir. Talep; mevcut mevzuatın günümüz şartlarıyla uyumlu hâle getirilmesi, personelin geleceğini öngörebilmesi ve yıllar süren hizmetin adil bir karşılık bulmasıdır.

Çünkü bir mesleğin gücü yalnızca görev başındaki personelin cesaretiyle değil, o personelin arkasındaki hukuki güvenceyle de ölçülür.

KADRO VE MESLEKİ GÜVENCE: GELECEĞE DUYULAN İHTİYAÇ

İnsan, geleceğini göremediği bir çalışma hayatında ne kadar huzurlu olabilir?

Yıllarca görev yapan, tecrübe kazanan, kurumsal hafızaya katkı sunan ve yetişmiş personel niteliği kazanan uzman çavuşların mesleki geleceğine ilişkin belirsizlikler, yalnızca bireysel bir sorun olarak değerlendirilmemelidir.

Mesleki güvence; personelin yarınını planlayabilmesi, ailesinin geleceğini düşünebilmesi ve görevini yerine getirirken meslek hayatının devamına ilişkin kaygılarının azaltılması demektir.

Elbette her mesleğin kendine özgü disiplin kuralları, görev şartları ve hukuki yükümlülükleri vardır. Askerî disiplinin korunması da vazgeçilmezdir. Ancak disiplin ile hakkaniyet birbirinin karşıtı değildir.

Disiplinin olduğu yerde adalet, güvenin olduğu yerde aidiyet güçlenir.

Uzman çavuşların kadro ve mesleki güvence talepleri, kurumların ihtiyaçları ve askerî disiplin gözetilerek, açık ve öngörülebilir yasal düzenlemelerle ele alınmalıdır. Amaç yalnızca sorun yaşayan personeli sistemin dışında bırakmak değil; mümkün olan durumlarda tecrübeyi korumak, insan kaynağını güçlendirmek ve adil bir çalışma düzeni oluşturmaktır.

ÖZLÜK HAKLARI BİR LÜTUF DEĞİL, ADALET MESELESİDİR

Uzman çavuşların talepleri konuşulduğunda mesele çoğu zaman birkaç maaş kalemine veya tek bir düzenlemeye indirgeniyor. Oysa sorun çok daha kapsamlıdır.

Kariyer basamakları, derece ve kademe ilerlemesi, kıdemin karşılığı, görev şartları, sağlık güvencesi, aile hayatı ve emeklilik hakları birbirinden bağımsız düşünülemez.

Yıllarını görevine adamış bir personelin emeğinin karşılığını istemesi, ayrıcalık talep etmesi anlamına gelmez. Benzer şekilde, görev ve sorumlulukların gerektirdiği şartlar dikkate alınarak adil bir sistem kurulmasını istemek de kimsenin hakkını azaltmayı gerektirmez.

Burada esas olan, hakkın diğerinin aleyhine değil, hukuk ve hakkaniyet çerçevesinde tanımlanmasıdır.

Uzman çavuşlar, toplumun başka kesimleriyle karşı karşıya getirilmek istemiyor. İstedikleri; yaptıkları hizmetin niteliğinin görülmesi, sorumluluklarının karşılığının değerlendirilmesi ve haklarının sürdürülebilir bir mevzuatla güvence altına alınmasıdır.

Çünkü adalet, birine hak verirken diğerinden almak değil; herkese hakkını teslim edebilmektir.

EMEKLİLİK: HİZMET BİTİYOR, MAĞDURİYET BİTMİYOR MU?

Meselenin en hassas başlıklarından biri emekliliktir.

Yıllarca görev yapmış, hayatının önemli bölümünü askerî hizmetin gerektirdiği fedakârlıklarla geçirmiş bir insanın emeklilik dönemine geldiğinde ekonomik kaygılarla mücadele etmesi, üzerinde ciddi biçimde durulması gereken bir konudur.

Görev yılları boyunca aile hayatından fedakârlık eden, çocuklarının büyümesinde zaman zaman yalnızca uzaktan yer alabilen, görev yerleri nedeniyle düzenli bir yaşam kurmakta zorlanan personelin emeklilikte huzur araması en doğal beklentisidir.

Ancak emeklilikteki gelir düzeyi, geçmiş hizmetin karşılığı ve yaşam maliyetleri arasındaki ilişki, birçok emekli uzman çavuş açısından tartışılması gereken bir mesele olmaya devam ediyor.

Bu nedenle emekli uzman çavuşların derece ve intibak talepleri, emeklilik gelirlerinin iyileştirilmesi beklentileri ve hizmet sürelerinin karşılığının adil biçimde değerlendirilmesi somut verilerle ele alınmalıdır.

Bir insanın üniformasını çıkarması, geçmişte verdiği emeğin değerini kaybetmesi anlamına gelmez.

Emekli olmak, vatan hizmetinde geçirilen yılların unutulması değildir. Dün görev başında ihtiyaç duyulan tecrübe, bugün de saygıyı ve hakkaniyetli bir değerlendirmeyi hak eder.

Çalışan uzman çavuşların sorunlarıyla emeklilerin sorunları birbirinden ayrı görülemez. Çünkü bugün görevde olan personel, yarının emeklisidir. Bugün emeklinin yaşadığı güçlükler, çalışan personelin geleceğine ilişkin kaygılarını da etkiler.

Bu nedenle çözüm, iki kesimi birbirinden ayırmakta değil, ortak sorunları birlikte değerlendirmektedir.

SAĞLIK SORUNLARI VE İNSAN HAYATININ DEĞERİ

Zorlu görev şartları, fiziksel yıpranma ve psikolojik baskı, askerî mesleklerin önemli gerçekleri arasındadır. Bu şartlarda ortaya çıkan sağlık sorunlarının nasıl ele alınacağı, personelin mesleki geleceğini ve ailesinin yaşamını doğrudan etkileyebilir.

Sağlık nedeniyle görevini sürdürmekte zorlanan bir personelin durumu değerlendirilirken yalnızca mevcut rahatsızlık değil; tedavi imkânları, görev yapabilme kapasitesi, hukuki güvenceler ve insan onuru da dikkate alınmalıdır.

Elbette askerî görevlerin kendine özgü sağlık ve yeterlilik ölçütleri vardır. Ancak mevzuatın uygulanmasında öngörülebilirlik, ölçülülük ve hakkaniyet esas olmalıdır.

Amaç, insanı kaybetmek değil; mümkün olan her durumda insanı ve yıllar içinde kazanılmış tecrübeyi korumak olmalıdır.

Görev yapamayacak duruma gelen personelin hakları da açık, adil ve hukuki güvenceler çerçevesinde değerlendirilmelidir. Çünkü bir insanın yaşadığı sağlık sorunu, geçmişte yaptığı hizmetin değerini ortadan kaldırmaz.

MESELE SADECE UZMAN ÇAVUŞLARIN DEĞİL, DEVLETE DUYULAN GÜVENDİR

Bir devletin büyüklüğü yalnızca sınırlarını korumasıyla değil, o sınırları koruyan insanlara nasıl davrandığıyla da ölçülür.

Kamu görevlilerinin haklarının korunması, çalışma şartlarının iyileştirilmesi ve emeklilikte insanca yaşam imkânlarının geliştirilmesi, sosyal devlet anlayışının önemli unsurlarıdır.

Uzman çavuşların sorunlarının çözümü; devletin otoritesine karşı bir talep değil, devletin hukukuna ve adalet mekanizmasına duyulan güvenin güçlenmesine yönelik bir beklentidir.

Bu taleplerin dile getirilmesi, kurumları yıpratmak anlamına gelmez. Aksine, sorunların zamanında tespit edilmesi ve makul çözümler üretilmesi, kurumların gücünü artırır.

Devletin imkânları, ülkenin ekonomik şartları ve kamu personel sisteminin bütünü elbette dikkate alınmalıdır. Ancak bunlar, sorunların görmezden gelinmesi için değil, uygulanabilir ve kalıcı çözümler geliştirilmesi için değerlendirilmelidir.

Çözümün adresi; Türkiye Büyük Millet Meclisi, ilgili kamu kurumları ve sosyal diyalog mekanizmalarıdır.

Beklenti nettir: Uzman çavuşların özlük haklarına ilişkin sorunlar bütüncül biçimde ele alınmalı, somut yasal düzenlemeler hazırlanmalı ve bu düzenlemeler yalnızca vaat olarak kalmamalıdır.

KIRK YILLIK BEKLENTİYE SOMUT CEVAP VERİLMELİ

Yıllardır dile getirilen taleplerin yalnızca dönem dönem gündeme gelmesi yeterli değildir. Asıl ihtiyaç, kalıcı ve uygulanabilir çözümlerdir.

Uzman çavuşların beklentileri şu başlıklarda açık biçimde değerlendirilmelidir:

- Mesleki geleceği güvence altına alan, hukuki belirliliği sağlayan düzenlemeler.

- Hizmet süresi, kıdem, derece ve kademe ilerlemesinin adil biçimde ele alınması.

- Görev şartları ve sorumluluklarla uyumlu özlük hakları.

- Sağlık sorunları yaşayan personelin haklarını koruyan, ölçülü ve öngörülebilir uygulamalar.

- Emekli uzman çavuşların gelir ve intibak sorunlarının incelenmesi.

- Çalışan ve emekli personelin beklentilerini birlikte değerlendiren kalıcı bir çözüm mekanizması.

Bu başlıklar, yalnızca bir meslek grubunun talepleri olarak görülmemelidir. Bunlar aynı zamanda kamu personel yönetimi, kurumsal aidiyet, insan kaynağının korunması ve sosyal devlet ilkesi bakımından önem taşımaktadır.

Artık beklenti yeni sözler değil, karşılığı olan düzenlemelerdir.

ONLAR VATAN İÇİN GÖREV YAPTI, ŞİMDİ ADALET BEKLİYOR

Uzman çavuşların hikâyesi, yalnızca bir mesleğin hikâyesi değildir. Bu hikâye; görevini yapan insanın geleceğine duyduğu güvenin, emeğinin karşılığını beklemesinin ve yıllar sonra da unutulmama isteğinin hikâyesidir.

Onlar, görevlerini yerine getirirken çoğu zaman kendi ihtiyaçlarını ikinci plana attı. Şimdi ise kendileri ve aileleri için daha güvenli bir gelecek istiyorlar.

İstedikleri, kimsenin hakkının ellerinden alınması değil. İstedikleri, yıllar süren hizmetlerinin adil biçimde değerlendirilmesi.

İstedikleri, ayrıcalık değil eşitlik; imtiyaz değil hakkaniyet; belirsizlik değil güvence; vaat değil çözüm.

Bu ülkenin güvenliği için görev yapan insanların mesleki gelecekleri ve emeklilik şartları, ertelenen bir gündem maddesi olarak kalmamalıdır.

Çünkü vatan hizmeti, yalnızca görev yapılan yıllarla ölçülemez. O hizmete verilen değerin, personelin geleceğinde de karşılığı olmalıdır.

Kırk yıllık beklentiyi anlamak için daha fazla söze değil, samimi bir iradeye ihtiyaç vardır. Sorunları görmek, talepleri dinlemek ve adil düzenlemeleri hayata geçirmek, hem devletin hem de toplumun ortak sorumluluğudur.

Unutulmasın: Üniforma çıkar, görev sona erer, yıllar geçer. Ancak verilen emeğin değeri ve adalet beklentisi ortadan kalkmaz.

VATAN İÇİN CAN VERDİLER, HAKLARI İÇİN BEKLİYORLAR!

HAK VARSA, ADALET DE OLACAK!

Kaleme alan: UzmÇvşOfficial